Kalkan balığı çoğunlukla Karadeniz’de, nadiren ise Marmara Denizi,Ege Denizi ve Akdeniz’de yaşayan beyaz etli bir deniz balığı türüdür. Dip balığı olan kalkan, 20-25 metre derinlikte kumlu ve çamurlu zeminde yaşar.

Nisan-Ağustos ayları arasında üreme mevsimi olan kalkan balığının 1 Mayıs-30 Haziran tarihleri arasında bütün denizlerimizde her türlü avcılığı yasaktır.

Vücut şekli itibariyle orta çağda savaş kalkanlarına benzerliği nedeniyle kalkan balığı olarak bilinir.

Beyaz eti ile en lezzetli balık türleri arasında yer alan kalkan balığı tava, ızgara, şiş ve buğulama olarak pişirilebilir.

Kalkan Balığının Özellikleri Nelerdir?

Kalkan balığı gözleri vücudunun sol tarafında bulunan ve sağ tarafı ile denizin tabanında yatan yassı balık türüdür. Vücudunun alt tarafları tamamen düz, derisi pulsuz fakat küçük kemiksi plaklarla kaplıdır.

Kalkan Balığının Alt Yüzü

Üst tarafı kahverengi renkli siyah ve beyaz noktalıdır. Boyları en fazla 100 cm kadar olabilir. Ortalama boyları ise 50 cm kadardır. 80 m. kadar olan derinliklerde kumlu ve çamurlu bölgelerde hayatlarını sürdürürler. Boyu bir metreye ve ağırlığı 20 kiloya varmış olanları çok nadir tutulur.

Kalkan balığı, küçük balıklar, yumuşakça ve kabuklu deniz canlılarıyla beslenir.

Genellikle dipte sadece gözleri dışarıda kalacak kadar kumun içinde yaşar. Avı çok yakınına geldiğinde fırlayarak büyük ağzı ile avını yakalar. Zaman zaman yüzgeçleri yardımı ile kumdan 40-50 cm yükseklikte kısa mesafeli yüzer.

Kalkan balığının ömrü yaklaşık 25-30 yıl kadardır. Erkekleri 5 – 6 , dişileri ise 6 – 7 yaşlarında olgunlaşıp üremeye geçebilir.

Kalkan, genelde tavada pişirilir. Yemeden önce derisindeki düğmeler ayıklanmalıdır. Ayrıca eti çok yağlı olmamakla beraber bazı balık severlerin en sevdiği balıktır.

Kalkan Balığı Ne Zaman Tutulur ?

Kalkan balığı neredeyse her mevsim tutulabilen bir balıktır. Ancak en lezzetli olduğu ay Mart ayı olarak bilinir. Üremeleri 10 – 15 derece sularda Nisan’da başlayıp Haziran’a kadar sürer.

Tavsiye Yazı : Mart Ayı Balıkları

Kalkan, sahillerde 5 – 10 m. den başlayarak 300 – 400 m. derinliklere kadar tutulabilir.

Nisan-Ağustos ayları arasında üreme mevsimi olan kalkan balığının 1 Mayıs-30 Haziran tarihleri arasında bütün denizlerimizde her türlü avcılığı yasaktır.

Kuma Gömülmüş Kalkan Balığı

Kalkan Balığı Besin Değerleri

100 g Kalkan balığı yaklaşık olarak ;

⇒ Kalori (kcal) 121
⇒ Toplam yağ 3,8 g
⇒ Kolesterol 62 mg
⇒ Sodyum 192 mg
⇒ Potasyum 305 mg
⇒ Protein 21 g
⇒ A Vitamini 40 IU
⇒ C Vitamini 1,7 mg
⇒ Kalsiyum 23 mg
⇒ Demir 0,5 mg
⇒ B6 Vitamini 0,2 mg
⇒B12 vitamini 2,5 µg
⇒ Magnezyum 65 mg içerir.

Kalkan Balığının Türleri Nelerdir ?

Ülkemizde iki tür kalkan balığı avlanabilir. Latinca adı Scophthalmus Maximus ve Scophthalmus Rhombus olan türleri avlamak mümkündür.

Scophthalmus Maximus türü genellikle Ege Denizi ve Akdeniz’de bulunur. Tip olarak daha yuvarlak şekildedir.

Scophthalmus Rhombus türü ise daha çok Karadeniz’de görülen bir tür olup vücudu daha oval şekildedir. Genel olarak iki kalkan türü de birbirine çok yakın özellikler gösterirler.

Scophthalmus Rhombus

Son yıllarda denizlerimizde az sayıda görülen kalkan balığı ortalama 2-3 kg civarında gelmektedir. Ancak geçmişte 10 kiloyu bulan kalkan balığı çok sayıda yakalandığı söylenmektedir. Bilinçsiz avlanma ve denizlerdeki kirlenme nedeniyle sayıları son derece azalmıştır.